Facebook
Poczta
Forum
Sklep
Logowanie
Dodaj
zdjęcie
Wydruki

Od 1996 roku Foto-Kurier
jest jedynym polskim
przedstawicielem
panelu fotograficznego
stowarzyszenia EISA

foto-kurier.pl
Internet

Wynagrodzenie autorskie pięć najważniejszych zasad - artykuł z Foto-Kuriera nr 11/17

Artykułu z 11 nr Foto-Kuriera. Przedostatni w tym roku numer Foto-Kuriera jest jeszcze dostępny w sprzedaży. Zapraszamy do lektury. Prawo twórcy do wynagrodzenia za korzystanie z utworu jest jednym z trzech głównych elementów składających się na autorskie prawa majątkowe. Polska ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych przyznaje twórcom szereg szczególnych uprawnień, które mają pomóc w realizacji tego prawa. Nie wszyscy jednak zdają sobie sprawę z tej ustawowej ochrony. Poniżej przedstawiamy pięć najważniejszych zasad, o których powinien pamiętać każdy twórca-fotograf.

fot.: © Filip Olejowski – Fotolia.com

 

1. Każdy twórca ma wyłączne prawo do wynagrodzenia Za korzystanie z utworu

Zacznijmy od przypomnienia, że prawa autorskie dzielą się na majątkowe i osobiste. Cechą odróżniającą jedne prawa od

 

 drugich jest to, że prawa majątkowe są zbywalne, a prawa osobiste nie. Co z tego w

 

ynika? To proste – jeśli cokolwiek „sprzedajemy”, to zwykle chcielibyśmy otrzymać za to zapłatę. I dlatego zgodnie z ustawą o prawie autorskim i prawach pokrewnych, treścią praw majątkowych twórcy jest nie tylko jego wyłączne prawo do korzystania z utworu i rozporządzania nim na wszystkich polach eksploatacji, ale i do wynagrodzenia za korzystanie z utworu przez osobę trzecią. Jest to najważniejsza zasada dotycząca wynagrodzenia autorskiego i to w niej mają źródło wszystkie kolejne.
Wagę tej zasady podkreślił Sąd Apelacyjny w Katowicach (por. wyr. z 13.04.2012, sygn. akt I ACa 129/12), który wskazał, że definicja majątkowego prawa autorskiego określa uprawnienie twórcy do korzystania z utworu jako wyłączne, skuteczne względem wszystkich prawo do decydowania o każdej formie korzystania z niego oraz do wynagrodzenia za to korzystanie. Warto zauważyć, że taka definicja majątkowego prawa autorskiego jest zbliżona do definicji prawa własności, które uważa się za zapewniające najsilniejszą znaną prawu ochronę osoby uprawnionej.
Jeżeli z umowy nie wynika, że przeniesienie autorskich praw majątkowych lub udzielenie licencji nastąpiło nieodpłatnie, twórcy przysługuje prawo do wynagrodzenia. Jeżeli w umowie nie określono wysokości wynagrodzenia autorskiego, wysokość wynagrodzenia określa się z uwzględnieniem zakresu udzielonego prawa oraz korzyści wynikających z korzystania z utworu.

2. Fotografowi przysługuje prawo do wynagrodzenia za odsprzedaż zawodową oryginałów

Wyobraźmy sobie sytuację, w której fotograf zdecydował się – za określonym wynagrodzeniem – przenieść prawa majątkowe oraz własność egzemplarza swojej wyjątkowo udanej fotografii na zainteresowanego handlarza dziełami sztuki. Mogłoby się wydawać, że skoro otrzymał za to jednorazowe wynagrodzenie, to w tym momencie utracił możliwość dalszego czerpania zysku z tej fotografii. Jednak w 1994 roku ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych przywróciła tak zwane droit de suite.
Jego istota polega na tym, że wyłącznie autorzy dzieł plastycznych, fotograficznych, literackich i muzycznych oraz ich spadkobiercy mają prawo do określonego w art. 19 ust. 1 ustawy ułamka ceny osiągniętej przez oryginalny egzemplarz utworu przy każdej kolejnej odsprzedaży dokonanej w obrocie profesjonalnym. Zgodnie z ustawą maksymalne wynagrodzenie z tego tytułu wynosi równowartość 12 500 euro.

 

fot.: © utoi – Fotolia.com

Co więcej, ustawa stanowi, że prawo to nie podlega zbyciu ani zrzeczeniu i trwa jeszcze przez 70 lat po śmierci twórcy tak, że zyski z jego twórczości mogą czerpać spadkobiercy.

Dla ustalenia zakresu zastosowania powyższego przepisu konieczne jest zdefiniowanie zawodowej odsprzedaży, o której w nim mowa. I tak, za odsprzedaż uważa się każdą sprzedaż następującą po pierwszym rozporządzeniu egzemplarzem przez twórcę. Zawodową odsprzedażą są zaś wszystkie czynności o charakterze odsprzedaży dokonywane, w ramach prowadzonej działalności, przez sprzedawców, kupujących, pośredników oraz inne podmioty zawodowo zajmujące się handlem dziełami sztuki lub rękopisami utworów literackich i muzycznych. W podanym wyżej przykładzie sprzedaży fotografii handlarzowi dzieł sztuki możemy mówić więc o droit de suite.
Żeby jednak otrzymać takie wynagrodzenie, trzeba spełniać kilka warunków.
 
 
Po pierwsze, cena sprzedaży nie może być niższa niż równowartość 100 euro.

Po drugie, prawo to dotyczy wyłącznie oryginałów utworów, przez co rozumie się egzemplarze wykonane osobiście przez twórcę, ale i kopie uznane za oryginalne egzemplarze utworu, o ile tylko zostały wykonane osobiście, w ograniczonej ilości, przez twórcę lub pod jego nadzorem, ponumerowane, podpisane lub w inny sposób przez niego oznaczone.

Jeśli spełnione są powyższe warunki, wówczas twórca ma prawo żądać od sprzedającego wynagrodzenia w określonej przez ustawę wysokości. 
 
Ciąg dalszy w Foto-Kurierze 11/17 >>>
Magdalena Stasiak – prawnik
kontakt: magdalena_stasiak@outlook.com
Prosimy o zgłaszanie propozycji tematów
kolejnych artykułów na adres: prawo@foto-kurier.pl

Dział redagowany jest wspólnie z firmą Nikon Polska

 

Artykuł ukazał się w nr 11/2017 Foto-Kuriera >>>

Całe wydanie możesz przejrzeć tuatj >>>

Osoby, które mają wykupioną prenumeratę z dostępem do e-wydań mają dostęp również do wszystkich płatnych artykułów na foto-kurier.pl


Wniesienie opłaty umożliwia Ci
pełny dostęp do danego artykułu przez 2 dni.
Zabrania się kopiowania i rozpowszechniania
tekstów i materiałów ilustracyjnych.

Zamawiany artykuł zawiera:
Liczba zdjęć: 5 ; Liczba tabel i ilustracji: 0 ;
Liczba znaków: 11642

Wybierz formę płatności



ciąg dalszy artykułu na następnej stronie...


 
data dodania: 28-11-2017
 
godzina dodania: 10:38
 
odsłon: 1315
powrót na stronę główną »

fotografia

Komentarze

zostaw komentarz

sortuj według daty: rosnąco | malejąco

Artykuł nie był jeszcze komentowany.
Zostaw swój komentarz właśnie teraz.
powrót na stronę główną »



Zobacz także:

fotografia
Internetowe banki zdjęć - między nami a regulaminem - artykuł z Foto-Kuriera 4/15
fotografia
Najczęstsze błędy w umowach związanych z prawem autorskim - artykuł z Foto-Kuriera 3/15
fotografia
Mem internetowy fenomen, a zarazem przedmiot prawa autorskiego - artykuł Foto-Kurier 1-2/19
fotografia
Przebieranki na stadionie czyli kilka słów o statusie fotoreporterów - artykuł Foto-Kurier 8-9/17
fotografia
Okiem Leonarda - czy ocena zdjęcia może być obiektywna? Artykuł Foto-Kurier 10/13
fotografia
Foto-Kurier na weekend: Węzeł Gordyjski czyli o co chodzi z kartami SD - artykuł Foto-Kurier 4/16
fotografia
Foto-Kurier na weekend:XQD - nowy standard nośników w sprzęcie foto-wideo; pełny artykuł FK 5/16
fotografia
Perfekcyjne makro tanim kosztem – światło zastane - pełny artykuł Foto-Kurier 11/13
fotografia
Foto-Kurier na weekend: Poranek z żurawiami czyli jak fotografować dziką przyrodę - tekst Foto-Kurier 1-2/15
fotografia
Autoryzacja zdjęć w świetle przepisów prawa - artykuł z Foto-Kuriera 12/2017
fotografia
Skradzione zdjęcie działania krok po kroku - artykuł z Foto-Kuriera 1-2/2014


Zdjęcie miesiąca
Czerwiec 2019
zdjęcie miesiąca
© fot. Piotr Perz
 

Strona została zoptymalizowana w przeglądarkach: Mozilla Firefox > 3, Chrome, Internet Explorer > 7 oraz Opera. Polecana rozdzielczość ekranu 1280 x 1024

Polityka plików cookies   |