Święto Phang Daw Oo Paya, podczas którego 4 wizerunki Buddy są obwożone po Jeziorze Inle w barce ciągniętej przez łodzie wiosłowe. Canon EOS 350D + Canon 17–85 mm; par. eksp.: 1/200 s; ISO 400; f/16; f=22 mm; fot. Rafał Glonek.

Bago
Z Rangunu jedziemy do Bago, gdzie znajduje się najbardziej znany w Birmie posąg odpoczywającego Buddy o długości 55 metrów. Najdłuższy na świecie 160-metrowy leżący gigant jest w Mudo koło Moulmein. Następnie udajemy się do Kyaiktyo, gdzie nad przepaścią balansuje ogromny głaz rzekomo utrzymywany w równowadze przez święty włos Buddy znajdujący się w złotej stupie na szczycie tej skały. Rzesze pielgrzymów codziennie przybywają w to miejsce, aby się pomodlić. Zgodnie z tradycją tylko mężczyźni mogą przykleić złote płatki wotywne do skały. Warto przybyć tam po południu, zrobić zdjęcia połyskującego głazu o zachodzie słońca, przenocować i następnie obudzić się na poranny spektakl wschodu słońca nad górami.

Buddyjski asceta pielgrzymujący wokół świątyni; fot. Rafał Glonek.

Mandalaj
Kolejny obowiązkowy punkt w podróży po Birmie to Mandalaj – ostatnia stolica królestwa birmańskiego, które ostatecznie upadło w 1885 r. i stało się częścią Imperium Brytyjskiego. Milionowe miasto jest centrum kulturalnym kraju, pełnym buddyjskich świątyń. Najważniejszą z nich jest Mahaimuni, gdzie znajduje się ogromny, liczący 4 metry posąg Buddy z brązu. Według tradycji miał on powstać jeszcze za życia Siddharthy Gautamy – ostatniego wcielenia Buddy. Obecnie posąg pokryty jest 12-centymetrową warstwą, przyklejanych przez mężczyzn, płatków złota. Wyrabia się je w okolicznych warsztatach przez wielogodzinne rozbijanie ciężkim młotem. O 4 rano ma miejsce uroczysta ceremonia obmywania twarzy świętego wizerunku.

Koniecznie trzeba zobaczyć tzw. Złoty Klasztor, który jest pozostałością po pałacu królewskim założyciela miasta – króla Mindon Mina. Wykonany z drewna tekowego, pokryty był złotymi płatkami i kolorowymi lusterkami.

Kobieta paląca tradycyjne cheroot skręcane z liści kukurydzy, tytoniu i pędów palmy cukrowej. Canon EOS 350D + Canon 70–300 mm; par. eksp.: 1/500 s; ISO 200; f/9; f=205 mm; fot. Rafał Glonek.

Inna ważna świątynia w Mandalaj to Kuthodaw Paya, nazywana największą księgą świata. Składa się z 729 marmurowych płyt gdzie spisano tekst buddyjskiego kanonu – Tipitaki, a każda z nich przykryta jest białą stupą tworząc istny labirynt. Gdyby spisać to na papierze powstałoby 38 tomów po 400 stron każdy. W pobliżu jest wzgórze Mandalaj, od którego miasto wzięło swoją nazwę i skąd rozpościera się wspaniały widok na okolicę.

W okolicach Mandalaj przebywa w klasztorach i szkołach buddyjskich aż 60 procent wszystkich birmańskich mnichów, których jest łącznie ponad 400 tysięcy. Młodzi chłopcy w wieku 5-7 lat przechodzą ceremonie Shin Pyu, czyli wstąpienia do klasztoru. Przebrani w piękne stroje wraz z rodzinami uczestniczą w uroczystej procesji z darami. Zgodnie z tradycją jadą do klasztoru na grzbiecie konia lub słonia. Tam chłopcom goli się głowy na znak pożegnania z życiem świeckim. W klasztorze pozostają przez kilka tygodni zdobywając wiedzę dotyczącą buddyzmu i przestrzegając reguł takich jak np. zakaz spożywania posiłków po południu. Mnichów można spotkać wczesnym rankiem kiedy boso, w bordowych szatach, z misami żebraczymi ruszają zbierać jedzenie od wiernych. W klasztorze w Amarapurze można obserwować setki mnichów podczas śniadania, które fundowane jest przez buddystów.

Kobiety wracające z targu; fot. Rafał Glonek.

Domy na Jeziorze Inle; fot. Rafał Glonek.