Dolina Innerdalen, Góry Skandynawskie, Norwegia. fot. Karol Nienartowicz

F.K.: Skąd u Ciebie bierze się tzw. wyczucie kadru? Czy idąc na zdjęcia, z góry wiesz jak ono będzie wyglądało, czy też fotografujesz pod wpływem impulsu?

K.N.: Myślę, że to wynika z wyczucia, które albo się posiada albo nie, oraz z praktyki. Kadrowania i patrzenia można się nauczyć naśladując innych lub szukając własnego spojrzenia.

Najdłuższy alpejski lodowiec Aletsch podczas burzy, Alpy Berneńskie, Szwajcaria.

Zawsze idąc w plener mam jakieś oczekiwania i wizje co mógłbym tam zrobić. Rzeczywistość jednak prawie zawsze to weryfikuje – czasem na plus, czasem na minus. Bardzo rzadko się zdarza, abym przyniósł z pleneru dokładnie takie zdjęcia jak przewidziałem, bo warunki pogodowe są poza kontrolą, a to one decydują o tym co się uda zrobić. W tej dziedzinie fotografii trzeba być bardzo cierpliwym i elastycznym. Nierzadko jest tak, że mając określone oczekiwania przyniosę z pleneru zupełnie odmienny materiał, a to zaplanowane zdjęcie zrobię przypadkiem, gdzieś przy okazji. To właśnie powoduje, że fotografia górska jest tak trudna do pracy na zlecenie – końcowego efektu nie da się zbytnio przewidzieć. 

Chmura lenticularis nad Cerro Torre, Andy Patagońskie, Argentyna, fot. Karol Nienartowicz

F.K.: W 2010 roku ukończyłeś z wyróżnieniem wydział malarstwa Uniwersytetu Zielonogórskiego, czy to w jakiś sposób pomaga Ci w tworzeniu zdjęć?

K.N.: Na pewno była to spora pomoc, bo kompozycji, kadrowania czy wrażliwości na barwy uczyłem się przez wiele lat. W malarstwie jednak poruszały mnie zupełnie inne tematy – pejzaż towarzyszył mi właściwie tylko w czasach szkolnych. Na studiach i po ich ukończeniu realizowałem projekty poruszające szeroko rozumianą kondycję człowieka wobec relacji z innymi i religią.

 Nocny widok na Kirkjufell, Islandia. fot. Karol Nienartowicz

F.K.: Określasz się mianem fotografa górskiego. Co się kryje za tym określeniem? Czy fotograf górski to osoba, która ma specjalne przeszkolenie alpinistyczne, wspinaczkowe itp? Czy każdy może być fotografem górskim?

K.N.: Myślę, że przede wszystkim chodzi o zakres poruszanej tematyki, tórą są góry. Można fotografować góry, które nie wymagają specjalnych umiejętności. Sam również nie mam żadnego przeszkolenia alpinistycznego, co nie przeszkadzało mi fotografować na lodowcach i łatwiejszych alpinistycznych przejściach – wszystko jest kwestią pomysłowości. Wielu fotografów uwiecznia góry z dołu, z miejsc łatwo dostępnych, często przy ulicy lub wymagających niewielkich przejść. Sam lubię to robić, ale moje ambicje są inne. Staram się łączyć łatwe plenery z tymi bardziej wymagającymi. Najwięcej satysfakcji dają mi miejsca, które wymagają wysiłku, zręczności i są niezbyt łatwo dostępne. W takich zakątkach zawsze jest mniej ludzi i większa szansa na oryginalne kadry. Nie jestem człowiekiem, który łatwo zadowala się wygodą i to chyba działa na moją korzyść. Nie jest dla mnie dużym problemem nocleg pod gołym niebem, nawet zimą, spanie w samochodzie, niedojadanie czy marznięcie. A to również jeden z elementów mojej pracy. Fotografowanie gór, szczególnie zawodowe, ma wiele twarzy.

F.K.: Co masz na myśli mówiąc o zawodowym fotografowaniu gór?

K.N.: Robienie zdjęć w górach i zarabianie na tym pieniędzy.

F.K.: Jaka jest Twoja ulubiona pora fotografowania? I czy masz swoje ulubione miejsca do których wracasz, żeby zrobić to jedno wyjątkowe zdjęcie?

K.N.: Nie wierzę w magię „jednego wyjątkowego zdjęcia”. Każdego roku robię kilkadziesiąt zdjęć, z których jestem zadowolony i kilka-kilkanaście, które uważam za wyjątkowe. Przez ostatnie 10 lat zebrała się ich całkiem duża kolekcja. Ale ta statystyka nie dziwi, jeśli wziąć pod uwagę, że każdego roku organizuję ponad 100 plenerów, w tym kilka podróży zagranicznych, niektórych trwających kilka tygodni. Z takim zaangażowaniem zrobienie wielu dobrych zdjęć w skali roku nie jest szczególnie trudne.

Nie przywiązuję się jakoś szczególnie do miejsc, bo lubię zwiedzać świat, a to pozwala cały czas doświadczać nowego. Mam oczywiście swoje ulubione miejsca w polskich górach, do których wracam regularnie każdego roku, albo raz na dwa-trzy lata, ale wynika to w dużej mierze z łatwej dostępności, bliskości domu. Każdego roku od prawie 20 lat jestem zimą na Śnieżce, wiosną w Pieninach i na Spiszu, latem zwykle, przynajmniej raz lub kilka razy, odwiedzam któryś ze szczytów tatrzańskich.

Zwykle na swoje plenery wybieram się na zachód słońca i wschód, ale fotografia górska to również chodzenie za dnia, więc fotografuję właściwie o każdej porze. Ale kwintesencją tematu zwykle są zdjęcia wieczorne i poranne, kiedy światło i plastyka bywają najlepsze. Ale nie jest to regułą, bo w wyższych górach mnóstwo dobrych zdjęć można zrobić w środku dnia – nawet w południe. Wszystko zależy od miejsca i pogody.